„Taka sytuacja trwała do czasów Thaera — wielkiego reformatora rolnictwa niemieckiego. Thaer wprowadził uprawę koniczyny i roślin okopowych, racjonalny płodozmian zamiast przestarzałej, ekstensywnej trójpolówki. Koniczyna wzbogaca glebę w azot wiązany z powietrza, gdyż po jej skoszeniu pozostaje w glebie system korzeniowy. Rośliny okopowe wymagają głębszej uprawy mechanicznej i wskutek tego zwiększa się grubość warstwy gleby podlegającej szybszemu wietrzeniu przy dostępie powietrza i dwutlenku węgla, zwiększa się też grubość warstwy próchnicznej i działalność mikroorganizmów wiążących azot. Reforma Thaera dała rolnictwu cały szereg korzyści, ale nie rozwiązała jeszcze problemu. Dokonały tego nawozy mineralne.
Jakich pierwiastków w glebie zwykle nie wystarcza
Mimo wiązania azotu cząsteczkowego przez bakterie żyjące wolno w glebie lub w symbiozie z niektórymi gatunkami roślin oraz przez sinice, mimo nieustannego rozkładu związków organicznych w glebie i uwalniania z nich amoniaku, azot jest pierwiastkiem, którego najczęściej glebom brakuje.
Wyjątek pod tym względem stanowią czarnoziemy, zawierające dużo związków próchnicznych. Na czarnoziemach brakować może raczej fosforu. Nawożenie fosforowe na wielu glebach podwyższa plony, chociaż zwykle w mniejszym stopniu niż azotowe. Czarnoziemy stanowią pod tym względem wyjątek. W glebach polskich często nie wystarcza również potasu.“(10)